Gençlik; düşüncede, yürekte, heyecanda, mücadelede ve hayata bakışta saklıdır. Gençlik takvim yapraklarında değil, insanın yüreğinde taşıdığı umutlarında, hedeflerinde ve ideallerindedir. İnsan kaç yaşında olursa olsun hayata dair bir amacı, gerçekleştirmek istediği hayalleri ve yarına dair umutları varsa gençtir.
Yaşam amacı olmayan, hayatına dair değer katma çabası taşımayan, öğrenmeyi, sorgulamayı ve üretmeyi bırakmış her insan; ister otuzunda ister sekseninde olsun, vasatlığın içine hapsolmuş demektir.
Kimileri daha otuzlu yaşlarında hayattan vazgeçmiş, ne bir hedefleri ne de yarınlarına ait heyecanları kalmıştır. Günlerini geçiştirip ömürlerini tüketerek, yaşadıklarını zannederler. Oysa yaşamak, yalnızca nefes alıp vermek ve günleri birbirine eklemek değil, hayal kurmak ve hayatına anlamlar katmaktır.
Kimi insanlar da vardır ki yetmişinde, sekseninde olmasına rağmen hâlâ yeni fikirlerin peşinden koşarlar. Bir gencin yetişmesine katkı verip onun başarmasına sevinirler, diktikleri fidanın ağaca dönüşmesini umutla izlerler, yaşadıkları şehrin ve ülkesinin geleceği için fikir üretir, çaba gösterirler. İşte gerçek dinamizm ve vasatlığa teslim olmamanın en güzel örnekleri bu ve benzerleridir.
İnsanı yaşlandıran bitirdiği seneler değil, vazgeçişleridir. Vasatlaştıran ihtiyar gösteren ise sahip olduğu imkânları, bilgi ve tecrübeyi bir değere dönüştürememesidir.
İnsan kendine güveni ölçüsünde genç, şüpheleri ve korkuları ölçüsünde yaşlı, ümitleri kadar genç, ümitsizliği kadar ihtiyardır. İnsanlar yalnızca fazla yıl yaşadıklarından ötürü ihtiyarlamazlar.
Asıl ihtiyarlık; kalpteki ideallerin sönmesi, hedeflerin tükenmesi ve insanın kendisine olan inancını kaybetmesiyle başlar. Seneler cildi buruşturabilir, saçları döküp ağartabilir. İnsanın ruhunu asıl buruşturan, heyecanlarını, hedeflerini ve mücadele azmini terk etmesidir.
Ayrıca yaşam amacı dediğimiz şey mutlaka büyük işler başarmak değildir. Bir evladı iyi yetiştirmek, bir gence yol göstermek, bir ihtiyaç sahibinin elinden tutmak, mesleğini hakkıyla yapmak, yaşadığı şehre, ülkesine ve milletine faydalı olmak da başlı başına bir yaşam amacıdır.
Ne yazık ki toplumumuzda genellikle emekli olan veya belli bir yaşa gelen insanlar, artık görevlerinin ve sorumluluklarının sona erdiğini düşünüyorlar. Oysa bir görevin sona ermesi, topluma karşı sorumlulukların da sona erdiği anlamına gelmez. Tam tersine, insan bazen en verimli dönemini makamlarından ve günlük koşuşturmalardan uzaklaştığında yaşamaya başlar. Aslında biriktirdiği tecrübeyi paylaşma, gençlere rehberlik etme, yeni fikirler geliştirme ve topluma daha fazla katkı sunma imkânına sahip olmuştur.
Unutulmamalıdır ki makam sahibi olmak insanı değerli kılmaz. Makamdayken veya sonrasında ortaya koyduğu hizmet, fikir ve eserler insanı değerli kılar. Gençlerin enerjisiyle büyüklerin tecrübesi birleştiğinde toplumlar güçlenir. Birbirini dışlayan değil, birbirinden öğrenen nesiller geleceği inşa ederler.
Okumayan, araştırmayan, kendisini yenilemeyen, başkalarının başarısından rahatsız olan, eleştirmekten başka bir şey bilmeyen ve yaşadığı topluma katkı sunma sorumluluğu taşımayan herkes, yaşından bağımsız olarak vasatlığın temsilcisidir.
Kendimize kaç yaşına geldiğimiz değil, yaşadığımız yıllar boyunca şahsımıza, ailemize, çevremize ve topluma ne kattığımızı sormalıyız.
Bu soruya verecek bir cevabımız, gerçekleştirmek istediğimiz bir hayalimiz ve uğruna emek verdiğimiz hedeflerimiz varsa, hâlâ genç ve topluma faydalıyız demektir.
Belki geçen yılların cildimizi buruşturmasına, saçlarımızı ağartmasına ve hareketlerimizi yavaşlatmasına engel olamayız. Fakat ruhumuzun, hedeflerimizin ve ideallerimizin yaşlanmasına da izin vermemeliyiz. İnsan her yaşta yeniden başlayabilir, öğrenebilir, üretebilir, sevebilir ve topluma katkı sağlayabilir.
Bir çok bilim insanımız, sanayicimiz, esnafımız, düşünürlerimiz, devlet adamlarımız ve sanatkârlarımız ömürlerinin son dönemlerine kadar okumaya, araştırmaya, yazmaya, çalışmaya ve üreterek insanlığa faydalı olmaya devam etmişler ve etmektedirler. Onlar için yaşlılık, üretimin sona erdiği bir dönem değil; bilgi ve tecrübenin olgunlaştığı ve zirve yaptığı bir merhaledir.
Tecrübe, insanı hayattan uzaklaştırmak değil, hayata daha geniş bir pencereden farklı ufuklara bakabilmektir. Bilgi paylaşılmadığında, tecrübe topluma aktarılmadığında, fikir hayata geçirilmediğinde değersizdir!
Unutmayalım mezara götüreceğimiz şey yaşımız, servetimiz, makamımız veya unvanımız değildir. Geride bıraktığımız eserler, yetiştirdiğimiz insanlar ve hayatlarına dokunduğumuz gönüllerdir.
İnsan, öğrenmeyi bıraktığı gün zihnen, üretmeyi bıraktığı gün fikren, umut etmeyi bıraktığı gün ruhen yaşlanır. Kendini geliştirmekten vazgeçtiği, hayatı sorgulamayı bıraktığı ve başkalarına faydalı olma arzusunu kaybettiği gün ise, vasatlığın içinde dolaşır durur.
Velhasıl; yaşam amacı olmayan her insan kaç yaşında olursa olsun, vasat ve yaşlı insandır. Hayalleri, hedefleri, idealleri ve yaşama sevinci olan kendisini geliştiren, üreten, paylaşan ve çevresine değer katan insan ise, kaç yaşına gelirse gelsin fiziksel olarak olmasa bile, ruhen gençtir ve topluma faydalı bir insandır.
