Ancak ben, Atatürk’ü gerçek anlamda anmanın ve onun gösterdiği yolda yürümenin, öncelikle onu doğru anlamaktan geçtiğine inanıyorum. İşte bu yüzden, bu anlamlı haftada kalıplaşmış söylemlerin ötesine geçip, onu anlamak adına, birçok önemli özelliğinin yanında pek çoğumuzun gözden kaçırdığı, az bilinen insani yönlerine ve inceliklerine değinmek istedim.

Disiplinli Bir Hayat:

Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü genellikle büyük bir asker, vizyoner bir devlet adamı ve kararlı bir devrimci kimliğiyle tanıyoruz. Oysa onun bir de insani yönü, günlük alışkanlıkları, duyguları, hassasiyetleri ve ince zevkleri vardı.

Atatürk, günde ortalama beş saat uyurdu. Yoğun bir tempoyla çalışır, gece geç saatlere kadar okur, sabahın erken saatlerinde yeniden kitaplarının başına geçerdi. Okumak onun için geçici bir merak değil, adeta bir yaşam biçimiydi. En sevdiği romanlardan biri olan Çalıkuşu’nu cephede dahi yanından ayırmadığı anlatılır.

Sade Zevkler ve Karakter:

En sevdiği yemek kuru fasulye ve pilavdı. Tatlıya pek düşkün değildi ama zaman zaman gül reçelini tercih ederdi. Gömleklerinin tamamı beyazdı; takım elbiselerini çoğu zaman kendisi tasarlar, lacivert rengi ise pek kullanmazdı. Boyu 1.74, kilosu 75 civarındaydı ve 42 numara ayakkabı giyerdi. Ancak onu asıl özel kılan, bu fiziksel detaylardan ziyade karakterindeki derinlikti.

Hayvan Sevgisi:

Atlara karşı büyük bir sevgisi vardı. Sadık köpeği “Fox” yatağının ayakucunda uyur, Çankaya Köşkü’nde güvercinler besletirdi. Bir gün, misafirlerinin de görmesi için yeni doğmuş bir tayı kabul salonuna kadar getirtmesi, yüreğindeki hayvan sevgisinin ve şefkatin en güzel göstergesiydi.

İnce Mizah ve Halkçılık:

Bir tren yolculuğu sırasında milletvekillerinin ücretsiz seyahat ettiğini öğrenince, “Ne güzel halkçılık ama…” diyerek tepkisini dile getirmişti. Yağcılıktan asla hoşlanmaz, samimiyetsiz övgülere kızardı. Rahatsızlığı döneminde doktoru sigarayı azaltmasını tavsiye ettiğinde ise, “Ben zaten iki paket içiyorum, bundan sonra sizin izninizle içeceğim” diyerek ince mizahını ortaya koymuştu.

Netlik ve İlkeler:

İlk Meclis döneminde bir milletvekilinin laikliğin ne anlama geldiğini sorması üzerine kürsüye vurarak verdiği şu net yanıt, onun duruşunu özetler niteliktedir:

“Laiklik, adam olmaktır hocam… Adam olmak.”

Halktan Kopmayan Bir Lider:

Cumhurbaşkanlığı yıllarında zaman zaman protokollerin arasında halktan uzak kaldığını hisseder, cephelerde geçen o hareketli ve halkla iç içe olduğu günleri özlemle anardı. Savaş meydanlarında bir milleti yöneten bu büyük lider, normal hayatta kurban kesilirken bakamaz, sırtını dönerdi; savaş dışında kan görmeye dayanamazdı. Çevresindeki düzen ve titizlik onun için önemliydi; eğri duran bir eşyayı düzeltmeden rahat edemezdi.

Bitmeyen Merak ve Hayaller:

İyi derecede Fransızca bilen Atatürk’ün matematiğe özel bir ilgisi vardı. Pozitif bilimlere olan merakı hayatı boyunca sürdü. En büyük hayallerinden biri de çıktığı dünya turunda Türk dili ve tarihi üzerine yürüttüğü çalışmaları yerinde incelemekti.

Tarihi şahsiyetleri bazen ulaşılmaz birer simge haline getiririz. Oysa onları insani yönleriyle tanımak, bıraktıkları mirası ve başardıklarını çok daha iyi anlamamızı sağlar.

Mustafa Kemal Atatürk’ü büyük yapan sadece kazandığı zaferler değil; disiplini, merakı, mizahı, hassasiyeti ve insan tarafıdır. Bir lideri gerçek anlamda "lider" yapan da belki tam olarak budur.

Ruhun şad olsun Gazi Paşam...

Bir sonraki yazıda görüşmek dileğiyle…

Saygılarımla,

Tolga Yuvalı

Sizden birisi