Yeni Parti’nin "Türkiye Yenileniyor" sloganıyla Ankara Spor Salonu’nda düzenlediği 1. Olağan Kurultayı’nda ikinci gün çalışmaları, oy verme işleminin başlamasıyla kritik bir aşamaya geçti. Kurultayda Genel Başkan Özgür Özel, 160 kişilik Parti Meclisi (PM) ve 15 kişilik Yüksek Disiplin Kurulu (YDK) aday listelerini Divan Başkanlığına sundu. Listelerin divana iletilmesinin ardından resmen başlayan oy kullanma işlemi saat 17.00’da tamamlandı.

Kayıtlı 1.202 delegenin blok liste usulüyle oy kullandığı seçimlerde sandıkların kapanmasıyla birlikte sayıma geçildi. Yapılan sayım sonucunda bin 116 delege oy kullandı, bin 98 oy geçerli sayıldı. Öğrencilik yıllarını Akşehir’de geçiren ve bu bağını her fırsatta dile getiren hemşehrimiz Abdül Ahad Andican da 160 kişilik Yeni Parti PM listesinde yer almayı başardı.

1968 yılında Akşehir Lisesinden mezun olup İstanbul’a doğru yola çıkarken yanına aldığı en büyük sermayenin, Akşehir’in kendisine kattığı Anadolu terbiyesi ve özgüven olduğunu her ortamda vurgulayan değerli hemşehrimiz Abdül Ahad Andican’ı tebrik ediyor, Parti Meclisindeki görevinde başarılar diliyoruz.

Abdül Ahad Andican Kimdir?

Prof. Dr. Abdül Andican (d. 1 Nisan 1950, Kunduz, Afganistan); genel cerrahi uzmanı, akademisyen, araştırmacı-yazar ve eski Devlet Bakanı ile milletvekilidir. Afganistan'dan Türkiye'ye göç eden Özbek asıllı bir ailenin ferdi olan Andican'ın Türkiye'deki eğitim hayatı ve entelektüel gelişimi, ortaöğrenimini tamamladığı Akşehir yıllarında şekillenmiştir.

Prof. Dr. Abdül Ahad Andican'ın yaşam öyküsünde Akşehir, yalnızca bir ikametgâh değil, Afganistan'dan başlayan zorlu göç yolculuğunun huzura kavuştuğu "ikinci vatan" ve entelektüel kimliğinin mayalandığı yerdir. Andican, çeşitli söyleşilerinde ve memleket ziyaretlerinde bu yılları "hayatının en belirleyici dönemi" olarak tanımlar.

Afganistan'dan Akşehir'e Uzanan Göç Hikâyesi

Andican'ın Akşehir'e gelişi, 20. yüzyıl ortalarındaki Türkistan göç dalgasının bir parçasıdır:

  • Göçün Arka Planı: 1950'lerin başında Afganistan'ın kuzeyindeki Kunduz bölgesinde Sovyet baskısının ve siyasi belirsizliklerin artması üzerine, babası Ahmet Hamdi Bey ailesini alarak önce Pakistan'ın Peşaver kentine geçti.
  • Türkiye'nin Kucak Açması: Dönemin Türkiye Cumhuriyeti hükümetinin Türkistanlı mültecilere tanıdığı iskânlı göçmen statüsü kapsamında aile Türkiye'ye kabul edildi.
  • Neden Akşehir?: Göçmen ailelerin Anadolu'nun çeşitli il ve ilçelerine yerleştirilmesi planlanırken, Andican ailesinin nasibine Konya'nın Akşehir ilçesi düştü. O yıllarda Akşehir, tren yolu bağlantısı, tarımsal zenginliği ve köklü şehir kültürüyle göçmen ailelerin topluma kolayca entegre olabildiği müreffeh bir Anadolu kasabasıydı.

Akşehir'de Çocukluk ve Kasaba Kültürüne Uyum

1950'li yılların ortasında Akşehir'e adım atan küçük Ahad için bu yeni hayat, hem bir adaptasyon süreci hem de derin bir aidiyet hikâyesidir:

  • Dil ve Şive Uyumu: Eve ilk geldiklerinde aile içinde yalnızca Özbekçe konuşuluyordu. Ahad Andican, Türkiye Türkçesini sokakta arkadaşlarıyla oynarken ve Akşehir'deki ilkokul sıralarında öğrendi. Kendi ifadeleriyle, Akşehir'in yerel ağzını ve deyimlerini o kadar hızlı benimsedi ki kısa sürede kasabanın yerli çocuklarından ayırt edilemez hale geldi.
  • Komşuluk ve Dayanışma: Akşehir halkının "muhacir" olarak gördüğü bu Özbek aileye gösterdiği misafirperverlik, Andican'ın hafızasında silinmez izler bıraktı. Mahalle kültürünün sıcaklığı, zorlu bir göç travmasının ardından ailenin kısa sürede kök salmasını sağladı.
  • Nasreddin Hoca İklimi: Akşehir'in sokaklarında büyümek, Andican'a Anadolu irfanını ve Nasreddin Hoca'nın ince mizah anlayışını kazandırdı. Siyasi yaşamında ve yazarlığında sıkça başvurduğu kıvrak zekâ ve nüktedan üslubun temelini Akşehir'deki bu kültürel iklime bağlar.

Akşehir Lisesi Yılları ve Entelektüel Uyanış

Andican'ın akademik başarısının ve tarih merakının temelleri, o dönem bölgenin en nitelikli eğitim kurumlarından biri olan Akşehir Lisesi'nde atıldı:

  • Disiplinli Cumhuriyet Eğitimi: 1960'lı yıllarda Akşehir Lisesi, Anadolu'nun pek çok yerinden öğrenci çeken, kadrosu güçlü ve disiplini yüksek bir okuldu. Andican, tıp fakültesini kazanmasını sağlayan fen bilimleri temelini burada edindi.
  • Tarih ve Türkistan Bilincinin Uyanışı: Lise yılları, Andican'ın kendi kökenlerini ve geldiği coğrafyanın tarihini sorgulamaya başladığı dönemdir. Babasından dinlediği Türkistan hatıralarını, Akşehir Lisesi kütüphanesinde ve öğretmenlerinin rehberliğinde okuduğu Türk tarihi kitaplarıyla birleştirdi. İleride kaleme alacağı Cedidizm'den Bağımsızlığa Hariçte Türkistan Mücadelesi gibi dev eserlerin ilk fikri kıvılcımları bu yıllarda çaktı.
  • Okul Arkadaşlıkları ve Sosyal Hayat: 1968 yılında Akşehir Lisesi'nden mezun olana dek geçen süreçte, ilçenin sosyal hayatının aktif bir parçası oldu. Lise sıralarında kurduğu dostlukları ömür boyu sürdürdü; Bakanlık ve milletvekilliği dönemlerinde dahi Akşehir Lisesi mezunlar buluşmalarına ve ilçe etkinliklerine katılmaya özel özen gösterdi.

Akşehir'e Vefa ve Hemşehrilik Bağı

Ahad Andican, İstanbul'da profesör ve Ankara'da Devlet Bakanı olduğunda dahi kendisini her platformda "Akşehirli" olarak tanımlamıştır:

  • Siyasi ve Sosyal Ziyaretler: Devlet Bakanlığı döneminde Akşehir'e yaptığı resmi ve özel ziyaretlerde, eski öğretmenlerinin ellerini öpmesi ve çocukluğunun geçtiği mahalleleri tek tek gezmesi yerel basında ve ilçe halkı nezdinde büyük takdir toplamıştır.
  • Hemşehri Dayanışması: İstanbul ve Ankara'daki Akşehirliler derneklerinin ve hemşehri buluşmalarının her zaman doğal bir hamisi ve katılımcısı olmuş; Akşehir'in eğitim ve kültür projelerine destek vermiştir.

Akademik Kariyeri ve Tıp Hayatı

Akşehir Lisesi'nden mezun olduktan sonra yükseköğrenim için İstanbul'a giden Andican, tıp alanında önemli başarılara imza attı:

  • Üniversite ve Uzmanlık: 1974 yılında İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi'nden mezun oldu. Aynı fakültenin Genel Cerrahi Anabilim Dalı'nda ihtisasını tamamlayarak 1979'da Genel Cerrahi Uzmanı unvanını aldı.
  • Akademik Yükselişi: 1984 yılında doçent, 1991 yılında ise profesör oldu. Uzun yıllar Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı'nda öğretim üyesi ve cerrah olarak görev yaptı; çok sayıda tıp öğrencisi ve uzman hekim yetiştirdi.
  • Uluslararası Çalışmalar: İngiltere ve ABD'de çeşitli tıp merkezlerinde misafir öğretim üyesi ve araştırmacı olarak bulundu. Tıp alanında yayımlanmış çok sayıda yerli ve yabancı bilimsel makalesi bulunmaktadır.

Siyasi Yaşamı ve Devlet Bakanlığı

1990'lı yıllarda Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla birlikte Türk dünyası ve Orta Asya cumhuriyetleriyle ilişkilerin önem kazanması, Özbek kökenli ve bölge tarihine hâkim bir entelektüel olan Ahad Andican'ı aktif siyasete taşıdı:

  • Milletvekilliği: 1995 (20. Dönem) ve 1999 (21. Dönem) genel seçimlerinde Anavatan Partisi'nden (ANAP) İstanbul Milletvekili seçildi.
  • Devlet Bakanlığı ve Hükümet Sözcülüğü (1997-1999): Mesut Yılmaz başbakanlığında kurulan 55. Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti'nde Devlet Bakanı olarak görev aldı. Bu dönemde özellikle Türk Cumhuriyetleri ve Akraba Topluluklar ile İlişkilerden Sorumlu Bakan sıfatıyla Orta Asya ve Kafkasya politikalarının yürütülmesinde kilit rol oynadı; aynı zamanda Hükümet Sözcülüğü görevini üstlendi.
  • Sonraki Siyasi Dönemleri: 2002 sonrasında bir süre aktif siyasete ara vererek akademik ve tarihsel çalışmalarına yoğunlaştı. 2017 yılında kuruluş sürecinde yer aldığı İYİ Parti'den 2018 (27. Dönem) genel seçimlerinde yeniden İstanbul Milletvekili seçildi. TBMM Dışişleri Komisyonu üyeliği ve çeşitli uluslararası parlamenter heyetlerde görev aldıktan sonra 2023 yılında İYİ Parti'den ayrıldı.